Kathleen Dale

Η Κάθλιν Ντέιλ, το γένος Ρίτσαρντς (29 Ιουνίου 1895, Λονδίνο – 3 Μαρτίου 1984, Γουόκινγκ) ήταν Αγγλίδα συνθέτρια, πιανίστρια, μουσικολόγος και μεταφράστρια. Χρησιμοποιούσε το ψευδώνυμο Κάθλιν Ρίτσαρντς για τις συνθέσεις της, αλλά από το 1921 χρησιμοποίησε το παντρεμένο της ψευδώνυμο Κάθλιν Ντέιλ για ρεσιτάλ, εκπομπές και συγγραφική δραστηριότητα μέχρι το τέλος της ζωής της.

Σπούδασε στο σχολείο St Felix στο Southwold του Σάφολκ. Σπούδασε πιάνο ιδιαίτερα με τον Γιορκ Μπόουεν από το 1914 και αργότερα (από το 1924) με την Φάνι Ντέιβις . Σπούδασε επίσης σύνθεση ιδιαίτερα με τον Μπέντζαμιν Ντέιλ από το 1914. Το 1916 ερμήνευσε το Pastoral της με την Αμερικανίδα βιολονίστρια Όλγα Ρατζ , με την οποία έγινε φίλη για μια ζωή. Ο Γιορκ Μπόουεν συμπεριέλαβε μερικά από τα τραγούδια της (που τραγούδησε η σύζυγός του Σύλβια) σε μια συναυλία στο Aeolian Hall στις 4 Ιουλίου 1916, και ερμήνευσε το σύντομο κομμάτι της για πιάνο A Dance in Spring στον ίδιο χώρο στις 14 Μαρτίου 1919.

Έγινε η Kathleen Dale μετά τον γάμο της με τον πρώην δάσκαλό της, τον πιανίστα και συνθέτη Benjamin Dale, το 1921. Μερικές φορές εμφανίζονταν ως ντουέτο στο πιάνο. Ο γάμος κατέληξε σε χωρισμό το 1930. Σπούδασε σουηδικά στο University College του Λονδίνου (1926–28) και δίδαξε αρμονία και μουσική θεωρία στο Matthay School από το 1925 έως το 1931. Η Richards ήταν τακτική ερμηνεύτρια σε ραδιοφωνικές συναυλίες μεταξύ 1927 και 1931. Έγινε καθηγήτρια και λέκτορας μουσικής εκτίμησης στον Εκπαιδευτικό Σύνδεσμο Εργατών από τη δεκαετία του 1940 και ήταν επίσης μέλος της Εταιρείας Γυναικών Μουσικών .
Ως συνθέτρια, τα έργα της «Μινουέτο», «Γκαβόττα» και «Φούγκα» για μικρή ορχήστρα συμπεριλήφθηκαν σε μια πρόβα του Ταμείου Χορηγών στο Βασιλικό Κολλέγιο Μουσικής με τον Άντριαν Μπολτ το 1923. Αλλά τα περισσότερα από τα σωζόμενα έργα της είναι μονόμετρα κομμάτια δωματίου, σουίτες για πιάνο και μέρη τραγουδιών. Ο Κρίστοφερ Φόρμαν επιλέγει τις δύο σουίτες, «Βερσαλλίες» (1920) και «Ελληνικοί Μύθοι » (1921), τις οποίες περιγράφει ως «ελκυστικά κομμάτια, καλοσχεδιασμένα για πιάνο, με μια εκλεπτυσμένη αίσθηση αρμονίας, παρόμοια με αυτή του Μπόουεν». Μια ερμηνεία του «Χορού την Άνοιξη » από την Έουνμι Κο είναι προς το παρόν το μόνο δείγμα μουσικής της που διατίθεται ως ηχογράφηση.

Με το όνομα Kathleen Dale, δημοσίευσε δύο βιβλία, συμπεριλαμβανομένης μιας βιογραφίας του Johannes Brahms το 1970 και μια σειρά από επαγγελματικά άρθρα για τη μουσική και την ιστορία της μουσικής, συμπεριλαμβανομένων καταχωρίσεων για τη σουηδική μουσική για το Grove's Dictionary (5η Έκδοση). Για τη σειρά «Συμπόσιο» (επιμέλεια Gerald Abraham ) έγραψε κεφάλαια για τη μουσική για πληκτροφόρα των Handel, Schubert, Schumann και Grieg. Ως ακαδημαϊκός και επιμελήτρια ήταν η πρώτη που δημοσίευσε μια «πλήρη» έκδοση της Σονάτας για πιάνο σε μι ελάσσονα (D.566) του Schubert το 1948.

Ενώ διέμενε στο σπίτι των γονιών της στο Γουόκινγκ (Φιρ Ριτζ, Χουκ Χιθ), για ένα διάστημα ήταν στενή γειτόνισσα της Ντέιμ Έθελ Σμιθ , την οποία επισκεπτόταν τους μήνες πριν από τον θάνατο της Σμιθ το 1944. Ως αποτέλεσμα, διορίστηκε μουσικός εκτελεστής της Σμιθ και συνέταξε μια μελέτη των έργων της. Το 1953, η Ρίτσαρντς βοήθησε επίσης τη μουσικολόγο Μάριον Σκοτ ​​να ολοκληρώσει το έργο της στον Κατάλογο Χάυντν, αφού η Σκοτ ​​είχε διαγνωστεί με καρκίνο του παχέος εντέρου σε τελικό στάδιο.

Η Ρίτσαρντς επέστρεψε για να ζήσει στο Σάουθγουολντ (στην οδό Λορν 9β) τη δεκαετία του 1960 και αργότερα έζησε στο Άντλστοουν του Σάρεϊ. Πέθανε στο Γουόκινγκ σε ηλικία 88 ετών. Στους Times , ο Ντέρεκ Μέλβιλ μίλησε για την τρομερή γνώση της στις γλώσσες και έγραψε: «το μικροσκοπικό της ανάστημα φαίνεται να λειτούργησε ως κίνητρο για τα επιτεύγματά της και διέθετε μια σπάνια πνευματική αυθεντία».

Επιλεγμένα έργα

• Armies in the Fire, song, text Robert Louis Stevenson
• Dance in Spring for piano, op. 3 (c 1919, published by Ascherberg, Hopwood & Crew)
• The Flight, unison or two part song (1949, published by OUP)
• Two Pieces, for piano (published Augener, 1948)
  • 'Frozen Landscape'
  • 'Whither'
• Greek Myths for piano, op. 7 (1921)
  • 'Echo'
  • 'Ganymede'
  • 'Lethe'
• The Horn, part song (1947)
• Minuet, Gavotte and Fugue for small orchestra (1923)
• Music for piano op. 22
• Music for Two, two pianos (1934)
  • 'Sprite'
  • 'Starry Silence'
  • 'Bells'
  • 'Homage'
  • 'Tambura'
• Pastoral for violin and piano (1916)
• Six Duets for two violins, teacher and pupil
• Two Divertimenti for two violins (1940)
• Versailles for piano, op. 2 (1920)
• Wayfaring for violin and piano (1939)
• The Window, part song (1947)
• Winter, part song (1948)

Βιβλία και άρθρα που έχουν δημοσιευτεί

• Hours with Dominico Scarlatti, in Music & Letters, Vol. XXII, Issue 2, April 1941, pp. 115–122
• Hans Redlich, Monteverdi: Life and Works (1952), translated by Kathleen Dale
• Nineteenth Century Piano Music - A Handbook for Pianists, Oxford University Press (1954)
• C. Saint John. Ethel Smyth: A Biography (with additional chapters by V. Sackville-West and Kathleen Dale (London: Longmans, Green & Co., 1959)
• Brahms: a concertgoer's companion. Clive Bingley (1970)
  
  

Catherine Joséphine "Katia" Krafft

Η Catherine Joséphine "Katia" Krafft (το γένος Conrad , 17 Απριλίου 1942 - 3 Ιουνίου 1991) και ο σύζυγός της, Maurice Paul Krafft (25 Μαρτίου 1946 - 3 Ιουνίου 1991) ήταν Γάλλοι ηφαιστειολόγοι και κινηματογραφιστές που πέθαναν σε μια πυροκλαστική ροή στο όρος Unzen, στο Ναγκασάκι της Ιαπωνίας, στις 3 Ιουνίου 1991. Οι Krafft έγιναν γνωστοί ως πρωτοπόροι στη κινηματογράφηση, τη φωτογράφηση και την καταγραφή ηφαιστείων, που συχνά έρχονταν σε απόσταση λίγων μέτρων από τις ροές λάβας . Η νεκρολογία τους δημοσιεύτηκε στο Bulletin of Volcanology . Από τον θάνατό τους, το έργο τους έχει παρουσιαστεί σε δύο ντοκιμαντέρ του Werner Herzog , Into the Inferno (2016) και The Fire Within: A Requiem for Katia and Maurice Krafft (2022), και σε μια ακόμη ταινία, Fire of Love (2022), απεικόνισε τη ζωή, τη σχέση και την καριέρα τους χρησιμοποιώντας το αρχειακό τους υλικό.

Η Κάτια Κόνραντ γεννήθηκε στις 17 Απριλίου 1942 στο Γκεμπβίλερ της Γαλλίας , από τον Τσαρλς και τη Μαντλέν Κόνραντ. Αποφοίτησε από το Πανεπιστήμιο του Στρασβούργου με πτυχία φυσικής και χημείας.

Ο Μορίς Κραφτ γεννήθηκε στις 25 Μαρτίου 1946 στη Μυλούζ της Γαλλίας.Αρχικά ενδιαφέρθηκε για τα ηφαίστεια κατά τη διάρκεια οικογενειακών διακοπών στη Νάπολη και το Στρόμπολι, όταν ήταν επτά ετών. Εντάχθηκε στη Γεωλογική Εταιρεία της Γαλλίας σε ηλικία 15 ετών και συνέχισε τις σπουδές του στη γεωλογία, αρχικά στο Πανεπιστήμιο της Μπεζανσόν και αργότερα στο Πανεπιστήμιο του Στρασβούργου.

Οι δυο τους γνωρίστηκαν ενώ ήταν φοιτητές στο Πανεπιστήμιο του Στρασβούργου και παντρεύτηκαν το 1970. Το ζευγάρι πέρασε το μήνα του μέλιτος στο Στρόμπολι , όπου φωτογράφισαν την σχεδόν συνεχή έκρηξή του. Αναγνωρίζοντας το δημόσιο ενδιαφέρον για την καταγραφή των ηφαιστειακών εκρήξεων, άρχισαν να κάνουν καριέρα κινηματογραφώντας τες.

Οι Krafft ήταν συχνά οι πρώτοι που έφταναν στον τόπο ενός ενεργού ηφαιστείου και έγιναν γνωστοί στην ηφαιστειολογική κοινότητα. Τα πλάνα τους από τις επιπτώσεις των ηφαιστειακών εκρήξεων στις γύρω περιοχές έπαιξαν συχνά σημαντικό ρόλο στην απόκτηση της συνεργασίας των τοπικών αρχών που αντιμετώπιζαν ηφαιστειακές απειλές. Μετά την έναρξη της δραστηριότητας στο όρος Πινατούμπο στις Φιλιππίνες το 1991, τα πλάνα των Krafft από τις επιπτώσεις του λαχάρ Νεβάδο ντελ Ρουίζ στην Κολομβία το 1985 , που είχε προκαλέσει την τραγωδία του Αρμέρο , προβλήθηκαν σε μεγάλο αριθμό ανθρώπων, συμπεριλαμβανομένης της τότε προέδρου των Φιλιππίνων, Κορασόν Ακίνο , και αποδόθηκε στο ότι έπεισαν ορισμένους σκεπτικιστές ότι η εκκένωση της περιοχής ήταν απαραίτητη.

Η Κάτια ξεκίνησε την καριέρα της λαμβάνοντας δείγματα αερίων από ηφαίστεια και καταγράφοντας εκρήξεις παρατηρώντας τες αυτοπροσώπως, γράφοντας βιβλία για τα ευρήματά της για να χρηματοδοτήσει τα ταξίδια της. Τα βιβλία της άνοιξαν νέους δρόμους στην ηφαιστειακή κάλυψη. Τα κοντινά πλάνα των ηφαιστειακών εκρήξεων των Κραφτ έχουν αποδοθεί στην ενίσχυση της κατανόησης και της γνώσης των γεωλόγων για το θέμα, ενώ η Κάτια έχει αναφερθεί ως πρωτοπόρος στον τομέα των γυναικών ηφαιστειολόγων. Εκτός από τις παρατηρήσεις τους, οι Κραφτ έλαβαν επίσης μετρήσεις, μετρήσεις αερίων και δείγματα, συχνά σε απόσταση λίγων μέτρων από πυροκλαστικές ροές και ροές λάβας, και κατέγραψαν πώς οι εκρήξεις επηρέασαν το τοπικό οικοσύστημα. Οι Κραφτ κατέγραψαν τον σχηματισμό νέων ηφαιστείων, εκτός από τις επιπτώσεις της όξινης βροχής και των νεφών τέφρας .

Καθ' όλη τη διάρκεια της δεκαετίας του 1970 και του 1980, οι Κραφτ κατέγραφαν διάφορα ηφαίστεια και ηφαιστειακές εκρήξεις. Ο Μορίς συχνά τα κινηματογραφούσε ενώ η Κάτια τραβούσε φωτογραφίες.Το 1987, οι Κραφτ συμμετείχαν στο "The Volcano Watchers", ένα επεισόδιο στην έκτη σεζόν της σειράς Nature του PBS .

Ένα από τα τελικά έργα των Krafft ήταν το "Κατανόηση των ηφαιστειακών κινδύνων και μείωση των ηφαιστειακών κινδύνων", στο οποίο παρήγαγαν ενημερωτικές ταινίες και εκπαιδευτικό υλικό σχετικά με την επιστήμη των ηφαιστειακών εκρήξεων και την ανάγκη εκκένωσης.
Στις 3 Ιουνίου 1991, στις 4 μ.μ. τοπική ώρα, το Όρος Unzen εξερράγη, σχηματίζοντας πυροκλαστικές ροές που όρμησαν στις πλαγιές του, σκοτώνοντας 43 άτομα, συμπεριλαμβανομένων των Krafft, καθώς και του συναδέλφου τους ηφαιστειολόγου Harry Glicken , ο οποίος τους είχε συνοδεύσει για να παρατηρήσει την έκρηξη. Στις 5 Ιουνίου 1991, ανακτήθηκαν τα σώματα των Krafft και Glicken. Η Katia και ο Maurice βρέθηκαν κοντά στο ενοικιαζόμενο αυτοκίνητό τους, ξαπλωμένοι δίπλα-δίπλα κάτω από ένα στρώμα πυροκλαστικής τέφρας. Το σώμα του Glicken βρέθηκε κοντά. Τα σώματα κάηκαν σε σημείο που να μην αναγνωρίζονται και αναγνωρίστηκαν χρησιμοποιώντας προσωπικά αντικείμενα, συμπεριλαμβανομένου του ρολογιού και της φωτογραφικής μηχανής του Maurice. Η θέση των σωμάτων υποδήλωνε ότι ο Glicken είχε προσπαθήσει να φύγει από τη ροή, ενώ οι Krafft είχαν παραμείνει εκεί που βρίσκονταν. Το υλικό που βιντεοσκόπησαν από την πλησιάζουσα ροή καταστράφηκε από την ηφαιστειακή θερμότητα. 

Τα λείψανα των Κραφτ αποτεφρώθηκαν κατά τη διάρκεια μιας καθολικής νεκρώσιμης τελετής και τοποθετήθηκαν στο Ιερό Άνιο-τζι στη Σιμαμπάρα , το οποίο ήταν αφιερωμένο στα θύματα του σεισμού και του τσουνάμι του Ούνζεν το 1792. Oι στάχτες τους στη συνέχεια θάφτηκαν στο οικογενειακό οικόπεδο της Κάτια στη Γαλλία.

Μετά τον θάνατό του, το Associated Press ανέφερε ότι ο Μορίς δήλωσε ότι ήθελε να πεθάνει επιδιώκοντας το έργο του «στην άκρη ενός ηφαιστείου».

Κληροδότημα

Ένας ηφαιστειακός κρατήρας, ο κρατήρας M. και K. Krafft , στο ηφαίστειο Piton de la Fournaise στη Ρεϋνιόν της Γαλλίας, πήρε το όνομά του από το ζευγάρι. Ο κρατήρας βρίσκεται στις 21°13′23″Ν 55°43′2″Α . Λάβα εξερράγη από αυτόν τον κρατήρα τον Μάρτιο του 1998. Το Μετάλλιο Krafft τιμά τη μνήμη των Krafft και απονέμεται κάθε τέσσερα χρόνια από τη Διεθνή Ένωση Ηφαιστειολογίας και Χημείας του Εσωτερικού της Γης σε κάποιον που έχει κάνει σημαντική συμβολή στην ηφαιστειολογία μέσω της προσφοράς του σε κοινότητες που έχουν πληγεί από ηφαιστειακή δραστηριότητα.

Το Κέντρο Μελέτης Ενεργών Ηφαιστείων στο Πανεπιστήμιο της Χαβάης στο Χίλο δημιούργησε ένα ταμείο στη μνήμη των Kraffts, το Ταμείο Μνήμης Maurice και Katia Krafft. Οι δωρεές κατευθύνονται στην εκπαίδευση των ανθρώπων σε χώρες υψηλού ηφαιστειακού κινδύνου σχετικά με τους κινδύνους που θέτουν τα ενεργά ηφαίστεια. Ο σκηνοθέτης Βέρνερ Χέρτζογκ γύρισε το ντοκιμαντέρ The Fire Within: A Requiem for Katia and Maurice Krafft το 2022.

Βιβλία

des volcans d'Europe : généralités, France, Islande, Italie, Grèce, Allemagne... , Neuchâtel : Delachaux et Niestlé, 1974, 412 σελίδες.
Questions à un volcanologue : Maurice Krafft répond , Παρίσι: Hachette-Jeunesse, 1981, 231 σελίδες.
Les Volcans et leurs Secrets , Παρίσι: Nathan, 1984, 63 σελίδες.
Le Monde merveilleux des volcans , Παρίσι: Hachette-Jeunesse, 1981, 58 σελίδες.
Les Feux de la Terre : Histoire de volcans , συλλογή « Découvertes Gallimard » (nº 113), σειρά Sciences etchnical. Paris: Gallimard, 1991 (νέα έκδοση το 2003 [ 23 ] ), 208 σελίδες.Ηφαίστεια: Φωτιά από τη Γη , σειρά " Abrams Discoveries ", Νέα Υόρκη: Harry N. Abrams, 1993.
Ηφαίστεια: Φωτιά από τη Γη , σειρά « Νέοι Ορίζοντες », Λονδίνο: Thames & Hudson, 1993.
À l'assaut des volcans, Islande, Indonésie , Παρίσι: Presses de la Cité, 1975, 112 σελίδες.
Πρόλογος Eugène Ionesco , Les Volcans , Παρίσι: Draeger-Vilo, 1975, 174 σελίδες.
La Fournaise, volcan actif de l'île de la Réunion , Saint-Denis: Éditions Roland Benard, 1977, 121 σελίδες.
Volcans, le réveil de la Terre , Παρίσι: Hachette-Réalités, 1979, 158 σελίδες.
Dans l'antre du Diable : volcans d'Afrique, Canaries et Réunion , Παρίσι: Presses de la Cité, 1981, 124 σελίδες.
Volcans et tremblements de terre , Παρίσι: Les Deux Coqs d'Or, 1982, 78 σελίδες.
Volcans et dérives des continents , Παρίσι: Hachette, 1984, 157 σελίδες.
Les plus beaux volcans, d'Alaska en Antarctique et Hawaï , Παρίσι: Solar, 1985, 88 σελίδες.
Volcans et éruptions , Παρίσι: Hachette-Jeunesse, 1985, 90 pp.
Les Volcans du monde , Vevey -Lausanne: Éditions Mondo, 1986, 152 σελίδες.
Objectif volcans , Παρίσι: Nathan Image, 1986, 154 pp.
Führer zu den Virunga Vulkanen , Στουτγάρδη : F. Enke, 1990, 187 σελίδες.

Au cœur de la Fournaise, Orléans : Éditions Nourault-Bénard, 1986, 220 σελίδες.

Maurice Krafft, Katia Krafft και François-Dominique de LarouzièreGuide des volcans d'Europe et des Canaries , Neuchâtel: Delachaux et Niestlé, 1991, 455 σελίδες.

Αλίκη Τσουκαλά

Η Αλίκη Τσουκαλά (1928–1949) ήταν 22χρονη κομμουνίστρια αγωνίστρια που εκτελέστηκε κατά τη διάρκεια του Ελληνικού Εμφυλίου Πολέμου. Έμεινε γνωστή στην ιστορία για την άρνησή της να υπογράψει δήλωση μετανοίας, παρά τις έντονες πιέσεις του πατέρα της, επιλέγοντας τον θάνατο αντί για την προδοσία των ιδεών της. 

Γεννήθηκε στις 26 Μαΐου 1928 στο Καρπενήσι. Ο πατέρας της, Γιώργος Τσουκαλάς, ήταν διακεκριμένος δημοσιογράφος, συγγραφέας αστυνομικών και ιστορικών μυθιστορημάτων και ποιητής. Η μητέρα της, Μαρία Τσουκαλά, πέθανε νωρίς, γεγονός που επηρέασε βαθιά την παιδική ηλικία της Αλίκης. 

Μεγάλωσε στην Αθήνα, έμαθε ξένες γλώσσες και έδειξε από νωρίς κλίση στα γράμματα και τις τέχνες. Κατά τη διάρκεια της Γερμανικής Κατοχής, εντάχθηκε στην ΕΠΟΝ (Ενιαία Πανελλαδική Οργάνωση Νεολαία). 

 Δούλεψε ως σύνδεσμος και μετέφερε παράνομο τύπο, προκηρύξεις και πληροφορίες. Μετά την απελευθέρωση παρέμεινε οργανωμένη στις τάξεις του ΚΚΕ, δρώντας στην παρανομία στην περιοχή της Στερεάς Ελλάδας και της Εύβοιας. 

 Συνελήφθη από τις κυβερνητικές δυνάμεις στις αρχές του 1949 στην περιοχή της Χαλκίδας. Μεταφέρθηκε στις φυλακές Χαλκίδας, όπου υπέστη εξαντλητικές ανακρίσεις και πιέσεις για να προδώσει τους συντρόφους της.

Κατά τη διάρκεια της δίκης της στο έκτακτο Στρατοδικείο, ο πατέρας της, χρησιμοποιώντας τις διασυνδέσεις του, προσπάθησε να εξαγοράσει τη ζωή της ζητώντας της απλώς να υπογράψει μια «δήλωση μετανοίας».
Η Αλίκη αρνήθηκε πεισματικά, δηλώνοντας ότι προτιμά να πεθάνει παρά να εξευτελιστεί και να προδώσει τα ιδανικά της. Το Στρατοδικείο την καταδίκασε ομόφωνα «εις θάνατον».

Οδηγήθηκε στο απόσπασμα τα ξημερώματα της 16ης Απριλίου 1949, σε ηλικία μόλις 21 ετών.
Η στάση της ενέπνευσε πολλούς λογοτέχνες και ποιητές της αριστεράς, ενώ ο γνωστός σκιτσογράφος Μέντης Μποσταντζόγλου (Μποστ) φιλοτέχνησε το πορτρέτο της βασισμένος στην τελευταία της φωτογραφία.

Η Αλίκη σε σχέδιο του Μέντη Μποσταντζόγλου, από την τελευταία της φωτογραφία με πανομοιότυπο της υπογραφής της.

Ευγενία Μαδιά

 Η πρώτη ελληνική σημαία που υψώθηκε στην ελεύθερη Χίο την ημέρα της απελευθέρωσής της (11 Νοεμβρίου 1912), φέρει μια ιδιαίτερη και συγκινητική ιστορία: 

Η Κατασκευή και το Γεγονός

• Τα υλικά: Όταν ο ελληνικός στόλος μπήκε στο λιμάνι, η νεαρή Ευγενία Μαδιά (κόρη του γιατρού Κ. Μαδιά) έψαξε αμέσως στο σπίτι της για υφάσματα. Τη σημαία τη συνέθεσε πρόχειρα χρησιμοποιώντας λευκό βαμβακερό ρούχο και γαλάζιο μεταξωτό ύφασμα από γυναικείο φόρεμα.
• Η ιδιαιτερότητα: Λόγω της βιασύνης και των περιορισμένων υλικών, η σημαία δεν ήταν απόλυτα πιστή στη σχεδίαση της γαλανόλευκης, καθώς είχε 7 ρίγες αντί για 9. 
• Η έπαρση: Η Μαδιά παρουσιάστηκε στο Φρουραρχείο και ζήτησε από τον φρούραρχο υπολοχαγό Καταφυγιώτη να αντικαταστήσει την τουρκική σημαία. Ο φρούραρχος, συγκινημένος, παρέταξε τη φρουρά για απόδοση τιμών και ζήτησε από την ίδια την Ευγενία να την υψώσει, μέσα σε χειροκροτήματα και ζητωκραυγές του πλήθους. 

Πού βρίσκεται σήμερα

• Το κειμήλιο: Η ιστορική αυτή σημαία διασώθηκε από τον Γεώργιο Ι. Χωρέμη. Το 1966 παραχωρήθηκε και φυλάσσεται μέχρι σήμερα στη Δημόσια Κεντρική Ιστορική Βιβλιοθήκη Χίου «Κοραής». 
• Η παράδοση: Κάθε χρόνο στις 11 Νοεμβρίου (στα «Ελευθέρια» της Χίου), ένα πιστό ομίωμα αυτής της πρώτης χειροποίητης σημαίας υψώνεται στο Διοικητήριο του νησιού σε ένδειξη τιμής. 

Σοφία Τολστάγια

 Η Σοφία Αντρέγιεβνα Τολστάγια (ρωσικά: Со́фья Андре́евна Толста́я‎‎ , γεννηθείσα Σοφία Μπερς [Behrs], 22 Αυγούστου 1844 - 4 Νοεμβρίου 1919) ήταν Ρωσίδα συγγραφέας, ημερολογιογράφος και κόμισσα ως σύζυγος του συγγραφέα, κόμη Λεβ Νικολάγεβιτς Τολστόυ.

Βιογραφία

Η Σοφία Μπερς γεννήθηκε το 1844 στο κτήμα Ποκρόφσκογιε-Στρέσνοβο κοντά στη Μόσχα και ήταν μία από τις τρεις κόρες του Γερμανού αυλικού παθολόγου Αντρέι Εφσταφίεβιτς Μπερς (1808-1868) και της Ρωσίδας συζύγου του, Λιούμποφ Αλεξάντροβνα Ισλάβινα (1826-1886). Ο εκ μητρός προπάππους της, κόμης Πιοτρ Ζαβαντόφσκυ, ήταν ο πρώτος Υπουργός Παιδείας στην ιστορία της Ρωσίας.

Η Σοφία παρουσιάστηκε για πρώτη φορά στον κόμη Λεβ Νικολάγιεβιτς Τολστόυ το 1862, όταν ήταν 18 ετών. Στα 34, ο Τολστόυ ήταν 16 έτη μεγαλύτερός της. Στις 17 Σεπτεμβρίου 1862 το ζευγάρι άρχισε να δεσμεύεται επίσημα, αφού ο Τολστόυ έδωσε στη Σοφία γραπτή πρόταση γάμου.Παντρεύτηκαν μια εβδομάδα αργότερα στη Μόσχα.

Τη στιγμή του γάμου τους, ο Τολστόυ ήταν γνωστός ως μυθιστοριογράφος μετά τη δημοσίευση του έργου Οι Κοζάκοι. Τις παραμονές του γάμου τους, ο Τολστόυ έδωσε στη Σοφία τα ημερολόγιά του, που περιέγραφαν λεπτομερώς τις σεξουαλικές σχέσεις του με γυναίκες υπηρέτριες.  Στην Άννα Καρένινα, ο 34χρονος Κονσταντίν Λεβίν, ένας ημι-αυτοβιογραφικός χαρακτήρας συμπεριφέρεται παρόμοια, ζητώντας από την 19χρονη αρραβωνιαστικιά του Κίττυ να διαβάσει τα ημερολόγιά του και να μάθει για τις προηγούμενες αμαρτίες του. Το ημερολόγιο περιελάμβανε το γεγονός ότι ο Τολστόυ γέννησε ένα γιο από μια γυναίκα, που παρέμεινε στο κτήμα του, τη Γιάσναγια Πολυάνα. Στο βιβλίο Σόνια: Η ζωή της κόμισσας Τολστόυ της Άννι Έντουαρντς περιγράφεται ως έχουσα βαθύ φόβο ότι ο Τολστόυ θα επανερχόταν σε σχέση με την άλλη γυναίκα. 

Η Σοφία Τολστάγια και η τέταρτη και νεότερη κόρη της, Αλεξάντρα, σε πίνακα του Νικολάι Νικολάγιεβιτς Γκε (1888).

Η Σοφία είχε δεκαέξι εγκυμοσύνες και γέννησε δεκατρία παιδιά, οκτώ από τα οποία επέζησαν της παιδικής ηλικίας. Πέντε από τα παιδιά ασχολήθηκαν στο μέλλον με τη συγγραφή, ενώ ο μεγαλύτερος γιος τους, Σεργκέι, έγινε ακόμη συνθέτης και μουσικολόγος. Η οικογένεια ήταν ευημερούσα, λόγω της αποτελεσματικής διαχείρισης του κτήματος του Τολστόυ από τη Σοφία και των πωλήσεων των έργων του, καθιστώντας δυνατή την επαρκή διαβίωση για την οικογένεια. Η Σοφία ενήργησε ως αντιγραφέας του Πολέμου και της Ειρήνης, αντιγράφοντας και κάνοντας επεξεργασία στο χειρόγραφο επτά φορές από την αρχή έως το τέλος της νύχτας στο σπίτι υπό το φως των κεριών, αφού τα παιδιά και οι υπηρέτες είχαν κοιμηθεί, χρησιμοποιώντας ένα στυλό μελάνης και μερικές φορές χρειαζόταν μεγεθυντικό φακό, για να διαβάσει τις σημειώσεις του σύζυγου της.

Το 1887, η Τολστάγια ανέκτησε το ενδιαφέρον για τη σχετικά νέα τέχνη της φωτογραφίας, την οποία είχε μάθει να εξασκεί στην ηλικία των 16 ετών. Τράβηξε πάνω από 1.000 φωτογραφίες, που τεκμηρίωναν τη ζωή της, συμπεριλαμβανομένου του Τολστόυ, και της παρακμής της προ-σοβιετικής Ρωσικής Αυτοκρατορίας. Έγραφε ημερολόγια και τεκμηρίωσε τη ζωή της με τον Τολστόυ σε μια σειρά ημερολογίων, που δημοσιεύθηκαν στην αγγλική μετάφραση τη δεκαετία του 1980. Η Τολστάγια έγραψε επίσης τα απομνημονεύματά της, στα οποία έδωσε τον τίτλο «Η ζωή μου».

Η οικογένεια του Λέοντα Τολστόυ, 1887.

Μετά από πολλά χρόνια ενός ολοένα και πιο προβληματικού γάμου -το ζευγάρι διαφωνούσε σχετικά με την επιθυμία του Τολστόυ να παραδώσει όλη την ιδιωτική του περιουσία-, ο Λέων άφησε απότομα τη Σοφία το Νοέμβριο του 1910, σε ηλικία 82 ετών, με την κόρη τους, Αλεξάντρα, και το γιατρό του, Ντούσαν Μακοβίτσκυ (Dušan Makovický). Ο Τολστόυ πέθανε 10 ημέρες αργότερα στο σιδηροδρομικό σταθμό του Αστάποβο (νυν Λεβ Τολστόυ) και η Σοφία κρατήθηκε μακριά από αυτόν (όπως απεικονίζεται στην ταινία Ο τελευταίος σταθμός).

Μετά το θάνατο του συζύγου της, η Σοφία συνέχισε να ζει στο οικογενειακό κτήμα και επέζησε της Ρωσικής Επανάστασης σχετικά ειρηνικά. Πέθανε το 1919 σε ηλικία 75 ετών. Ενταφιάστηκε στην οικογενειακή κρύπτη των Τολστόυ στο Ναό του Αγίου Νικολάου του Θαυματουργού στο χωριό Κοτσάκι.

Η υπόθεση της Σονάτας του Κρόιτσερ

Το 1889 ο Τολστόυ δημοσίευσε τη νουβέλλα Η σονάτα του Κρόιτσερ. Κύριο θέμα του βιβλίου είναι η σεξουαλική αποχή, ενώ ο κεντρικός ήρωας δολοφονεί τη σύζυγό του σε κρίση ζήλειας. Παρότι η κυκλοφορία του ήρθη λόγω λογοκρισίας, το ρωσικό κοινό θεώρησε ότι περιγράφει το δυστυχισμένο γάμο των Τολστόυ. Η Σοφία έγραψε δύο κείμενα ως απάντηση στη Σονάτα, το Ποιος πρέπει να κατηγορήσει; (1891-4) και Τραγούδι χωρίς λέξεις (1898). Αμφότερα κείμενα κυκλοφόρησαν μετά το 2000 και περιγράφουν το σύζυγο ως αδιάφορο ως προς τις ανάγκες της συζύγου του. Παρά τις αντιρρήσεις που είχε για τη νουβέλλα, η Σοφία πάλεψε για την αναίρεση της απαγόρευσης κυκλοφορίας της Σονάτας του Κρόιτσερ και, έπειτα από ακρόαση από τον αυτοκράτορα Αλέξανδρο Γ΄, κατάφερε τη συμπερίληψή της σε κυκλοφορία του συνολικού έργου του Τολστόυ.

Έργα για τη ζωή της

Με το πρόσφατο αυξημένο ενδιαφέρον για τη Σοφία Τολστάγια, δημοσιεύθηκαν μερικά νέα βιογραφικά έργα, με βάση τα απομνημονεύματά της και τα ημερολόγιά της:

• Ούρσουλα Κέλλερ /Νατάλια Σαραντάκ: Sofya Andreyevna Tolstaya: Ein Leben an der Seite Tolstojs. Φρανκφούρτη, Γερμανία, 2009.
• Νίνα Νικτίνα. Σόφια Τολστάγια. Μόσχα, 2010.
• Αλεξάνδρα Ποπόφ. Σοφία Τολστόι. Βιογραφία. Ελεύθερος Τύπος, 2010.

Στη λαϊκή κουλτούρα

Υποδύθηκε από την Έλεν Μίρρεν στην ταινία Ο τελευταίος σταθμός του 2009, με βάση το βιογραφικό μυθιστόρημα του 1990 με το ίδιο όνομα του Τζέυ Παρίνι,  και τον Λέοντα Τολστόυ υποδύθηκε ο Κρίστοφερ Πλάμμερ. Και οι δύο ηθοποιοί ήταν υποψήφιοι για Βραβεία Όσκαρ στις αντίστοιχες κατηγορίες τους. Η ζωή της κυκλοφόρησε σε επεισόδια επίσης τον Αύγουστο του 2010 από το BBC Radio 4 με τίτλο A Simple Life. 

Έργα

Ο οικογενειακός κύκλος στη Γιάσναγια Πολυάνα (1905).

• Τα τελευταία ημερολόγια της κόμισσας Τολστόι 1891-1897 Λονδίνο, Victor Gollancz, 1929 - μετάφραση από τον Αλεξάντερ Βερθ
• Αυτοβιογραφία της Σοφίας Αντρίεβνα Τολστόι online στο archive.org
• Τα απομνημονεύματα της Σόφιας Τολστόι, την οποία είχε τίτλο «Η ζωή μου» - στο Πανεπιστήμιο της Οττάβα
• Ποιος πρέπει να κατηγορήσει (ρωσικά: Чья вина?‎‎ ), Οκτώβριος 1994/10, 6-59. Γερμανική μετάφραση: Eine Frage der Schuld, Ζυρίχη 2008.
• Τραγούδι χωρίς λέξεις (ρωσικά: Песня без слов‎‎ , αδημοσίευτο στη Ρωσία. Γερμανική μετάφραση: Lied ohne Worte, Ζυρίχη 2010.
• Cathy Porter (tr), Τα ημερολόγια της Σοφίας Τολστόι (Λονδίνο: Harper Collins, 2010).

Marjane Satrapi, 4 Ιουνίου 2026

 Η Μαργιάν Σατραπί (περσικά: مرجان ساتراپی‎‎, 22 Νοεμβρίου 1969 - 4 Ιουνίου 2026) ήταν Γαλλοϊρανή συγγραφέας παιδικών βιβλίων, γελοιογράφος, εικονογράφος και κινηματογραφική σκηνοθέτης.

Βιογραφία

Η Σατραπί γεννήθηκε στην πόλη Ραστ του Ιράν. Μεγάλωσε στην Τεχεράνη σε μεσοαστική ιρανική οικογένεια μεσαίας τάξης. Και οι δύο γονείς της ήταν πολιτικά δραστήριοι και υποστήριζαν μαρξιστικά κινήματα εναντίον της μοναρχίας του τελευταίου Σάχη. Όταν η Ιρανική Επανάσταση έλαβε χώρα το 1979, εκφοβίστηκαν από τους μουσουλμάνους φονταμενταλιστές, που ανέλαβαν την εξουσία.

Κατά τα νεανικά της χρόνια, η Σατραπί εκτέθηκε στις αυξανόμενες βιαιότητες διαφόρων καθεστώτων. Πολλοί από τους οικογενειακούς φίλους τους διώχθηκαν, συνελήφθησαν, ακόμη και δολοφονήθηκαν. Βρήκε ένα ηρωικό ίνδαλμα στον θείο από την πλευρά του πατέρα της, Ανούς, ο οποίος ήταν πολιτικός κρατούμενος και έζησε για κάποιο διάστημα στην εξορία στη Σοβιετική Ένωση. Η νεαρή Μαργιάν θαύμαζε πολύ τον θείο της και εκείνος αντίστοιχα την έβλεπε σαν κόρη του. Όπως περιέγραψε στην αυτοβιογραφία της, ο θείος της συνελήφθη και εκτελέστηκε, κάτι που την τάραξε βαθιά.

Ως έφηβη, η Μαργιάν άρχισε να αντιδρά και να μπαίνει σε μπελάδες με την αστυνομία, επειδή παραβίαζε τον κώδικα ευπρέπειας και αγόραζε μουσική απαγορευμένη από το καθεστώς.

Οι γονείς της ανησυχούσαν ότι θα είχε προβλήματα με τους αυστηρούς νέους δημόσιους κώδικες για τις γυναίκες. Την έστειλαν στο εξωτερικό για σπουδές και το 1983 βρέθηκε στη Βιέννη και φοίτησε στο Γαλλικό Λύκειο της Βιέννης. Σύμφωνα με το αυτοβιογραφικό της κόμικ Περσέπολις, παρέμεινε στη Βιέννη και έμενε σε σπίτια φίλων, ενώ πέρασε και τρεις μήνες στο δρόμο. Αφότου ανέκαμψε από μια μια σχεδόν θανατηφόρα πνευμονία, επέστρεψε στο Ιράν. Σπούδασε οπτική επικοινωνία και απέκτησε μεταπτυχιακό δίπλωμα από το Ισλαμικό Πανεπιστήμιο Αζάντ στην Τεχεράνη.

Κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου, η Σατραπί πήγαινε σε παράνομα πάρτι φίλων της, όπου γνώρισε τον Ρεζά, βετεράνο του πολέμου Ιράν-Ιράκ. Τον παντρεύτηκε σε ηλικία 21 ετών, αλλά χώρισαν δύο χρόνια αργότερα. Η Σατραπί μετακόμισε στο Στρασβούργο της Γαλλίας.

Η Σατραπί αργότερα παντρεύτηκε τον σουηδικής εθνικότητας Ματίας Ρίπα με τον οποίο ζούσαν στο Παρίσι, έως τον θάνατό του τον Απρίλιο του 2025. Εκτός από τη μητρική της γλώσσα, τα περσικά, μιλούσε γαλλικά, αγγλικά, σουηδικά, γερμανικά και ιταλικά.

Απεβίωσε στις 4 Ιουνίου 2026, σε ηλικία 56 ετών. Σύμφωνα με δήλωση της οικογένειάς της, η Σατραπί πέθανε από θλίψη λόγω του θανάτου του συζύγου της.

Σταδιοδρομία

Κόμικς

Η Σατραπί έγινε διάσημη παγκοσμίως εξαιτίας των πολυβραβευμένων αυτοβιογραφικών της graphic novels, τα οποία δημοσιεύθηκαν αρχικά στα γαλλικά σε τέσσερα μέρη το 2000-2003 και σε αγγλική μετάφραση σε δύο μέρη το 2003 και το 2004 αντίστοιχα ως Περσέπολις και Περσέπολις 2, τα οποία περιγράφουν την παιδική της ηλικία στο Ιράν και την εφηβεία της στην Ευρώπη. Το Περσέπολις κέρδισε το βραβείο Angoulême Coup de Coeur' στο Διεθνές Φεστιβάλ Κόμικς της Ανγκουλέμ.

Το 2013, οι σχολές στο Σικάγο των ΗΠΑ διατάχθηκαν να αφαιρέσουν το Περσέπολις από το σχολικό πρόγραμμα εξαιτίας βίαιας γλώσσας και υπέρμετρης βίας. Το γεγονός προκάλεσε διαμαρτυρίες και διαμάχες.

Η μεταγενέστερη δημοσίευσή της, τα Κεντήματα (Broderies), προτάθηκε επίσης για το Βραβείο της Χρονιάς Ανγκουλέμ το 2003, ένα βραβείο που κέρδισε το μυθιστόρημά της Κοτόπουλο με δαμάσκηνα (Poulet aux prunes). Έχει επίσης συνεισφέρει σε δημοσιεύσεις των New York Times.

Η Σατραπί έχει δηλώσει ότι προτιμά τον όρο "κόμικς" από τον όρο "graphic novels". "Ο κόσμος φοβάται τόσο πολύ να πει τη λέξη «κόμικ»", δήλωσε στην εφημερίδα Guardian το 2011.

Έργα

Στα γαλλικά

• Persepolis (2000), Paris: L'Association, ISBN 2-84414-058-0
• Persepolis v2, (2001), L'Association, ISBN 2-84414-079-3
• Persepolis v3, (2002), L'Association, ISBN 2-84414-104-8
• Persepolis v4, (2003), L'Association, ISBN 2-84414-137-4
• Sagesses et malices de la Perse (2001, με τους Lila Ibrahim-Ouali και Bahman Namwar-Motalg, Albin Michel, ISBN 2-226-11872-1)
• Les monstres n'aiment pas la lune (2001, Nathan Jeunesse, ISBN 2-09-282094-X)
• Ulysse au pays des fous (2001, με τους Jean-Pierre Duffour, Nathan Jeunesse, ISBN 2-09-210847-6)
• Ajdar (2002, Nathan Jeunesse, ISBN 2-09-211033-0)
• Broderies (2003, L'Association, ISBN 2-84414-095-5)
• Poulet aux prunes (2004), Paris: L'Association, ISBN 2-84414-159-5
• Le Soupir (2004, Bréal Jeunesse, ISBN 2-7495-0325-6)

Στα αγγλικά

• Persepolis: The Story of a Childhood. 1. New York: Pantheon Books. 2003. ISBN 978-0-375-42230-0.
• Persepolis: The Story of a Return. 2. New York: Pantheon Books. 2004. ISBN 978-0-375-42288-1.
• The Complete Persepolis. New York: Pantheon Books. 2007. ISBN 978-0-375-71483-2.
• Embroideries (2005, Pantheon ISBN 978-0-375-42305-5)
• Chicken with Plums (2006), New York: Pantheon Books, ISBN 978-0-375-42415-1
• Monsters Are Afraid of the Moon (2006, Bloomsbury, ISBN 1-58234-744-1)
• The Sigh (2011, Archaia)