Βιογραφία
Η Ligia Montoya γεννήθηκε στο Μπουένος Άιρες της Δημοκρατίας της Αργεντινής . Από ντροπαλή και αποσυρμένη φύση, παρόλα αυτά είχε εκτεταμένη αλληλογραφία με κορυφαίους χάρτινους φακέλους διεθνώς, και ήταν ιδιαίτερα σεβαστή, ως ο «Άγγελος του Origami», και ως εκ τούτου επηρέασε την ανάπτυξη αυτής της σύγχρονης τέχνης. Αν και δεν δημοσίευσε ποτέ ένα προβλεπόμενο βιβλίο με τα πολυάριθμα σχέδιά της, δημοσίευσε πολλά πρωτότυπα μοντέλα στο εξωτερικό. Για πολλά χρόνια, τα μόνα στοιχεία για τη ζωή της βασίζονταν σε μεγάλο βαθμό σε μια σειρά από σύντομες πηγές, ποικίλης αυθεντίας. Τα στοιχεία ήταν αμφιλεγόμενα και σε ορισμένα σημεία διστακτικά. Μέχρι πρόσφατα, δεν υπήρχε καν μια συγκεκριμένη ημερομηνία γέννησής της από την οποία να μπορούν να μετρηθούν. Η πιο πλήρης βιογραφία μέχρι σήμερα είναι το βιβλίο με τίτλο «Paper Life» και η ισπανική του έκδοση «El Angel del Origami» της Laura Rozenberg.
Στα νιάτα της, η Ligia Montoya ταξίδεψε από το Μπουένος Άιρες στην Ισπανία , όπου ολοκλήρωσε την πρωτοβάθμια και στη συνέχεια τη δευτεροβάθμια εκπαίδευση. Με το ξέσπασμα του Ισπανικού Εμφυλίου Πολέμου και το κλείσιμο των πανεπιστημίων το 1936, επέστρεψε στην Αργεντινή, γράφτηκε στη λογοτεχνία στο Πανεπιστήμιο του Μπουένος Άιρες και σπούδασε για ένα δεύτερο πτυχίο στη βιβλιοθηκονομία ( bibliotecología ). Ξεκινώντας το 1938 στην Κόρδοβα της Αργεντινής, ο Δρ. Vicente Solórzano Sagredo δημοσίευσε μια φιλόδοξη σειρά βιβλίων origami. Αρχικά, αυτά ήταν εικονογραφημένα με φωτογραφίες. Στη συνέχεια, προσέλαβε τη Ligia Montoya για να κάνει προσεκτικά σχέδια, χρησιμοποιώντας το πολύπλοκο σύστημα σημειογραφίας του Solórzano. Ωστόσο, το έργο της εκεί, όχι μόνο ως εικονογράφος αλλά, αναγκαστικά, ως αναλύτρια -ακόμα και βελτιωτική- των πτυχώσεών του, δεν αναγνωρίστηκε.
Για πολλά χρόνια, ξεκινώντας από το 1952, η Ligia Montoya είχε εκτεταμένη επικοινωνία με τον Αμερικανό Gershon Legman , με τον οποίο συνεργάστηκε για χρόνια πάνω σε τεχνικές και καλλιτεχνικές πτυχές της χαρτοδιπλώματος. Το πιο διάσημο αναλυτικό της επίτευγμα ήταν η ανακατασκευή της βάσης για τη διάσημη λιβελούλα από την ιαπωνική Kayaragusa . Μέσω του Κέντρου Origami της Νέας Υόρκης (τώρα OrigamiUSA) και των διασυνδέσεων του Legman, η Ligia Montoya ανέπτυξε εκτεταμένη επικοινωνία με την ιδρύτρια του κέντρου, Lillian Oppenheimer , καθώς και με την Alice Gray , τον Fred Rohm και τον Samuel Randlett στις Ηνωμένες Πολιτείες, τον Robert Harbin και την Iris Walker στην Αγγλία, τον Akira Yoshizawa στην Ιαπωνία. Ένα προφίλ της, με φωτογραφία, δημοσιεύτηκε στο Origamian . Τα έργα των Montoya και Yoshizawa παρουσιάστηκαν στην έκθεση χαρτοδιπλώματος του 1959 στο Εθνικό Μουσείο Σχεδιασμού Cooper-Hewitt , η οποία αργότερα χαρακτηρίστηκε από την Cooper Union ως η πρώτη έκθεση origami στις Ηνωμένες Πολιτείες. Το ηλεκτρονικό αντίγραφο του καταλόγου της έκθεσης απαριθμεί τα πέντε μοντέλα της Μοντόγια ως Ομάδα Λουλουδιών , Μύγα , Δύο Σκόροι , Τρία Σκαθάρια και Ομάδα Πουλιών , και ξεχωριστά αναφέρει την ανακατασκευή της λιβελούλας από το Βιβλίο Οριγκάμι του Κανομάντο .
Στα μέσα της δεκαετίας του 1960, ο δραστήριος Ισπανός σχεδιαστής χαρτοκιβωτίων, Francisco del Rio, προσπάθησε ανεπιτυχώς να φέρει την Ligia Montoya στο κέντρο της οργανωμένης κουλτούρας της χαρτοδιπλωτικής. Λέγεται ότι ήθελε μόνο να φυλάει το σπίτι για την στενή οικογένειά της, που αποτελούνταν από τη μητέρα της, την αδερφή της, τον κουνιάδο της και τα τρία παιδιά τους - με χρόνο για χαρτοδιπλωτική και αλληλογραφία. Φαίνεται ότι ένα σοβαρό ατύχημα στις αρχές της δεκαετίας του 1960, ακολουθούμενο από τον θάνατο της μητέρας της το 1966, επιδείνωσε την υγεία της Ligia Montoya, σημαδεύοντας το τέλος της ένα χρόνο αργότερα, αλλά όχι πριν κάνει προσεκτικά σχέδια και διπλώσει αντίγραφα πολλών από τις ογκώδεις παραγωγές της, ώστε το έργο της ζωής της να επιβιώσει. Ο David Lister παρατηρεί: «Για τη χάρη και την απλή ομορφιά των δημιουργιών της, αλλά και της διπλωτικής της, κανένας άλλος σχεδιαστής χαρτοκιβωτίων δεν έχει θαυμάσει περισσότερο από την Ligia Montoya. Ωστόσο, η ίδια παραμένει ένα αινιγματικό άτομο. Αλληλογραφούσε γενναιόδωρα με πολλούς άλλους φακέλους σε όλο τον κόσμο, ωστόσο περιέβαλε την ιδιωτική της ζωή με ένα φράγμα σεμνότητας που κανείς δεν μπορούσε να διαπεράσει».
Στυλ και επιρροές
Τα σχέδια της Ligia Montoya, ως προς το θέμα, προέρχονται από στενή παρατήρηση της φύσης: κυρίως πουλιά, λουλούδια και έντομα που είναι χαρακτηριστικά της Αργεντινής. Τα μοντέλα της είναι ακριβή, λεπτά και ζωντανά, εκφράζοντας τα σχήματα και τις πτυχές του λεπτού, τραγανού και δυνατού, λευκού χαρτιού αεροπορικής αποστολής (πάντα) στις ζωντανές μορφές που αντιπροσωπεύει. Η σκηνή της γέννησης του Χριστού με origami είναι ένα εξαιρετικό παράδειγμα. Η Ligia Montoya ήταν για πολύ καιρό το μόνο ισπανόφωνο μέλος (επίτιμο) του Κέντρου Origami. Το εκτεταμένο τμήμα του Robert Harbin για τον Montoya στο βιβλίο του " Μυστικά του Origami" του 1971 είναι η κύρια πηγή για τα σχέδιά της. Ο Harbin, ο οποίος την αποκάλεσε εκεί "την κορυφαία γυναίκα δημιουργό οριγκάμι σήμερα", συνέχισε: "Οι δημιουργίες της, οι οποίες είναι αμέτρητες, κυμαίνονται από απλές φιγούρες πουλιών και λουλουδιών έως φανταστικά δύσκολα έντομα. Το έργο της είναι ευαίσθητο και ευρηματικό, και η γενναιοδωρία της στο να μεταδίδει τα μυστικά της σε άλλους είναι ευρέως γνωστή. Η μεγάλη μου λύπη είναι ότι κανείς δεν θα μπορέσει ποτέ να καταγράψει σε χαρτί ή να αποδώσει σε μορφή διαγράμματος ολόκληρο το έργο της."
Η δική της φαίνεται να ήταν μια δημόσια ζωή από λεπτό χαρτί, διπλωμένο ή γραμμένο πάνω του. Μια αρχή μιας περιγραφής της αισθητικής της προτείνεται από τον James Sakoda : «Ο καλλιτεχνικός φάκελος, που απεικονίζεται καλύτερα από τη Ligia Montoya, παρατηρεί τους περιορισμούς του χαρτιού, δίνει έμφαση στις καθαρές ευθείες γραμμές, οι οποίες είναι χαρακτηριστικές των πτυχώσεων, και παράγει όμορφες και κάπως στυλιζαρισμένες φιγούρες».
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου